درخشش سینمای مستند ایران در شیلی

سینمای مستند ایران بار دیگر در یک رویداد معتبر بین‌المللی صاحب‌نام شد و این بار، قرعه افتخار به نام یک فیلمساز جوان از خطه زرخیز بوشهر رقم خورد. جواد غلام‌نژاد جبری، کارگردان و مستندساز نام‌آشنای جنوبی، توانست با اثر جدید خود در چهارمین دوره جشنواره بین‌المللی فیلم دریا در کشور شیلی، توجه منتقدان و داوران را به خود جلب کند و جایزه ویژه هیئت داوران این رویداد جهانی را به ارمغان بیاورد. این دستاورد ارزشمند که بازتاب گسترده‌ای در محافل فرهنگی داشته، از سوی محمدحسین زندویان، مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان بوشهر، به عنوان برگی زرین در کارنامه هنری این استان و سینمای مستند کشور توصیف شده است.

 

مستند کوتاه «خساک» که در شهر کونسپسیون شیلی به نمایش درآمد، نگاهی عمیق و در عین حال هنرمندانه به چالش‌های زیست‌بوم خلیج فارس دارد. واژه «خساک» در گویش محلی مردم جنوب ایران به معنای ماهی مرکب (Cuttlefish) است؛ موجودی شگفت‌انگیز که نقش مهمی در زنجیره غذایی و اکوسیستم دریایی دارد. غلام‌نژاد جبری در این اثر با تکیه بر ساختاری مستند و نگاهی دغدغه‌مند، نه تنها به معرفی این گونه دریایی می‌پردازد، بلکه بحران‌های محیط زیستی تهدیدکننده خلیج فارس را به تصویر می‌کشد. داوران جشنواره شیلی در بیانیه پایانی خود، دلیل اصلی اهدای این جایزه را «روایت شاعرانه، دیدگاه عمیق انسانی و قدرت تاثیرگذاری فوق‌العاده اثر بر مخاطب» عنوان کردند؛ ویژگی‌هایی که توانست پیام بومی این فیلم را به یک دغدغه جهانی تبدیل کند.

 

جشنواره بین‌المللی فیلم دریا در شیلی (Festival Internacional de Cine del Mar)، یکی از رویدادهای تخصصی و تراز اول جهان در حوزه سینمای محیط زیست و اقیانوس‌شناسی به شمار می‌رود. این فستیوال سالانه میزبان آثاری است که بر پیوند میان انسان، دریا و مخاطرات زیست‌محیطی تمرکز دارند. حضور و موفقیت فیلمی از ایران در این رویداد، نشان‌دهنده هم‌زبانی هنرمندان ایرانی با دغدغه‌های سبز جهانی است. تغییرات اقلیمی، صید بی‌رویه و آلودگی‌های صنعتی در آب‌های آزاد، محورهایی هستند که این جشنواره تلاش می‌کند از طریق جادوی سینما، توجه افکار عمومی را به آن‌ها جلب کند و «خساک» به بهترین شکل ممکن توانست این رسالت را به سرانجام برساند.

 

این نخستین بار نیست که جواد غلام‌نژاد جبری با دوربین خود به دل دریا می‌زند و افتخارآفرینی می‌کند. این فیلمساز دغدغه‌مند پیش از این نیز با تمرکز بر مستندهای اقلیمی و زیست‌محیطی، حضور درخشان و جوایز متعددی را در فستیوال‌های بین‌المللی تجربه کرده است. مستند «خساک» به عنوان تازه‌ترین اثر او، در ماه‌های اخیر اکران‌های موفقی را در رویدادهای مختلف جهانی پشت سر گذاشته و جایزه شیلی، مهری تایید بر پختگی سبک فیلم‌سازی اوست. این موفقیت بار دیگر ثابت کرد که هنرمندان استانی با وجود محدودیت‌ها، از پتانسیل و ظرفیت‌های بی‌نظیری برای تولید آثار تراز اول جهانی برخوردارند و هنر سینما می‌تواند قوی‌ترین ابزار برای محافظت از میراث طبیعی و زیست‌بوم کشور در سطح بین‌المللی باشد.